Бишкек, 02.06.25. /Кабар/. Жайдын биринчи күнүнө туш келген Балдарды коргоо күнү 1950-жылдан бери бүткүл дүйнөдө белгиленип келет.Бул балдардын укуктарын, өмүрүн жана ден соолугун коргоо зарылдыгын коомго эскертүү катары кызмат кылат.
Улуттук статистикалык комитеттин маалыматы боюнча, 2025-жылдын башына карата Кыргызстанда 18 жашка чейинки 2 миллион 715 миң бала болсо, анын жарымынан көбү (51,4%) эркек балдар. 2024-жылдын башына салыштырмалуу балдардын саны дээрлик 23 миңге же 0,9%га өскөн.
Үстүбүздөгү жылдын башына карата балдардын жалпы саны төмөндөгүдөй:
- 39% - 7 жашка чейинки балдар (1 млн 75 миң адам);
- 46% - 7-14 жаштагы балдар (1 млн 239 миң адам);
- 15% - 15-17 жаштагы өспүрүмдөр (402 миң адам).
- Балдардын басымдуу көпчүлүгү (63,6%) айыл жеринде жашашат.
2024-жылы өлкөдө 140 миңден ашык бала төрөлгөн, алардын дээрлик 73 миңи эркек балдар, 67 миңден ашыгы кыздар, башкача айтканда, кыздарга караганда балдар көп төрөлгөн.
Каттоодо никеде турбаган энелерден төрөлгөн балдардын үлүшү 6%дан ашык болгон. Бирок, акыркы жылдары мусулман ырым-жырымдары менен гана кыйылган нике кыюу кеңири жайылып кеткендигин эске алуу керек, ошондуктан мыйзамдуу никеден тышкары төрөлгөн кээ бир балдардын ата-энесинин экөө тең бар. Алардын арасында:
- 2% жакыны ата-энелердин биргелешкен арызы менен катталган,
- 98%дан ашыгы - энелердин арызы боюнча гана.
Демек, бул балдар атасыз үй-бүлөдө чоңойсо керек деген божомолдор бар.
Жугуштуу ооруларды азайтуу максатында өлкөдө профилактикалык эмдөө иштери жүргүзүлүүдө. 2024-жылы бир жашка чейинки балдарды эмдөө менен камтуу көрсөткүчү:
- 92,2% - кургак учукка каршы,
- 85,1% - көк жөтөлгө, дифтерияга жана селеймеге каршы.
- 2024-жылдын аягында республикада 2 миңге жакын мектепке чейинки билим берүү мекемелери болгон, аларда 257 миңден ашык бала бар.
2024-жылы бул мекемелердин иш жүгү:
- шаар жеринде - 100 орунга 124 бала,
- айыл жеринде - 100 орунга 105 бала.
2024/2025-окуу жылынын башталышында республикада 2394 күндүзгү орто жалпы билим берүү мекемелери болуп, анда 1,5 миллион бала билим алууда. Мында биринчи нөөмөттө окуучулардын 59 пайыздан ашыгы, экинчи нөөмөттө 38 пайыздан ашыгы окушкан.
2024/2025-окуу жылынын башталышында республикада 2394 күндүзгү орто жалпы билим берүү мекемелери болуп, анда 1,5 миллион бала билим алууда. Алардын ичинен:
- 59%дан ашыгы биринчи нөөмөттө окуган,
- 38 проценттен ашыгы — экинчи нөөмөттө.
